Türkiye’de ve Dünyada Crowdsourcing

Moderatör    26 Sep 2018

Sanayi devrimi ve öncesinde var olan mülkiyet esaslı zenginlik kavramları artık şekil değiştiriyor. Hatta eski Marksist akımların aksine yeni dünya kuralları mülk ya da sermaye sahiplerinin değil, fikir sahiplerinin zenginleştiği bir dünya yaratıyor. Son dönemin zenginleşen kişi ve şirketlerine baktığımızda özellikle Crowdsourcing yöntemini kullananların yüksek başarıya ulaştığını görüyoruz.

Crowdsourcing: bir sorunun çözümünün hazırı yok ise, kendi çalışanlarından veya piyasadaki seçme profesyonel danışman ya da uzmanlardan değil, kitlelerden, yani becerebilen herhangi birisinden sağlanması sürecine verilen isimdir.

Neden Crowdsourcing?

Verimli ve hızlı karar alınması gereken günümüz dünyasında, şüphesiz ki bu teknolojik gelişmeleri takip eden ve milyonlarca kişiden oluşan kitleleri karşılıklı fayda sağlayacak şekilde kullanabilen firmalar kazananlar olacaklar!

Biraz daha açarsak, karşılaştığınız bir problemi çözmek, yeni projeniz için fikir almak veya herhangi bir saha verisini toplamak için çoğunluğu 18-35 yaş arasında değişen bu “ordu”yu neden kullanasınız?

Çünkü kitlenin gücünü kullanarak işlerinizi çok daha hızlı, çok daha büyük bir demografide ve en önemlisi çok daha düşük maliyetle yapabilme imkanına sahipsiniz. Geniş bir coğrafyaya yayılmış bu yetenek havuzu, hiçbir zaman sahip olmadığımız insan gücü demek.

Crowdsourcing konusunda dünyada ve Türkiye’de önde gelen isimleri sizler için derledik, iyi okumalar dileriz.

Kickstarter

471

Kickstarter yaratıcılık ve yaratıcı projeler etrafında inşa edilmiş küresel bir topluluktur. Dünyadaki her kıtadan 10 milyondan fazla insan Kickstarter projesini desteklemekte ve katkıda bulunmaktadır. 2009 yılında ABD’de kurulan topluluk bu zamana kadar 409.391 projenin tanıtımını gerçekleştirmiştir. Bu projelerin %20’si bağış alarak hayata geçirilmiştir. Kickstarter‘a katılan her sanatçı, yönetmen, tasarımcı ve geliştirici çalışmalarının üzerinde tam kontrole sahip olup çalışmalarını canlı bir toplulukla paylaşma fırsatı elde etmektedir. Şirket kurumsal dönüşümünü, 2015 yılında ABD yasalarına göre bir hayır kurumu olarak tamamlamıştır. Kurumun vizyonu yaratıcı projelerin hayata geçirilmesine dayanmaktadır.

Fongogo

470

Fongogo, Türkiye’deki her türlü projenin hayata geçmesi için ihtiyaç duyulan sermayenin kitlelerin desteğiyle bir araya getirilmesine aracı olan, imece usulü bir pazaryeridir. Proje sahipleri, desteklerin karşılığında projeleri ile ilgili alt-ürün ve servisleri destekçilerine sunmaktadır. Proje sahiplerinin proje sayfalarını yaratıp ödeme sistemlerini kullanabilecekleri ve kampanyalarını yürütebilecekleri düzeneği Fongogo sağlamaktadır. Fongogo Pro ise, Türkiye’nin lider kitlesel fonlama sitesi Fongogo’nun sermaye bazlı kitlesel fonlama yapan platformudur. Kitlesel fonlamayla, fikirlerin, projelerin ve şirketlerin kaynak arayışlarını kitle dediğimiz yatırımcılardan küçük miktarlarla sağlamalarına verilen isimdir.

Openideo

469

Şubat ayında; OpenIDEO, Hindistan'daki düşük gelirli hanelerin suya erişimi ve susuzluktan kaynaklanan sanitasyon sorununu çözmek için Water.org sponsorluğunda Su ve Sanitasyon Mücadelesini başlattı. Bu mücadeleye Mayıs ayında, dünya çapında 8 binden fazla insan ve Hindistan'daki 143 su ve sanitasyon örgütü inovatif fikirleriyle katıldı. İyileştirme ve değerlendirme sürecinden sonra, iki kuruluşun projesi etki gösterdi ve projenin kazananları olarak belirlendi. Bu iki sosyal girişim, Hindistan'ın kırsal ve kentsel alanlarında yüzbinlerce kişiye hizmet etmektedir. Suya ve sanitasyona erişim sağlarken, ülkede girişimciliği teşvik etmektedir.  

2010 yılında, San Francisco’da kurulan OpenIDEO, uluslararası tasarım ve inovasyon danışmanlık şirketi IDEO’nun çatısı altında faaliyet göstermektedir. Kuruluşunun temel amacında insanları bir araya getirerek; toplumsal sorunlara karşı kısa, orta ve uzun ölçekli etki oluşturmak adına tasarımın ve inovasyonun gücünü kullanma fikri bulunmaktadır. Kurumun çalışma metodolojisinin ilk basamağında, toplumsal ekosistemde kaosa ve düzensizliğe sebep olan bir sorunu bulmak ve bunu açığa çıkarmak bulunmaktadır. Sorun tespitinin ardından birey/bireyler açık inovasyon ortamı yaratarak sorunun çözümünde kullanılacak yöntemlerini tartışmak ve üretmek için bu komüniteye dahil olan kişilerle offline ya da online ortamlarda bir araya gelmektedir. Son aşamada ise sorunun çözümünü gerçekleştirecek ve bu esnada kapsadığı alanda olumlu etki yaratacak en iyi fikir hayata geçirilmekte ve fikri/fikirleri hayata geçiren bireyler ödüllendirilmektedir. Kuruluş “We Bring People Together to Create A Better World” mottosuyla bugüne kadar onlarca başarı hikayesine imza atmıştır. Rakamlarla OpenIDEO incelendiğinde toplam 17.597 fikrin üretildiği ve kuruluşa 200’den fazla ülkeden katılımcının katkı sağladığı göze çarpmaktadır. Organizasyona destek veren ve fikirlerin hayata geçirilmesinde sponsor olan kurumlar arasında Nike, Unilever, Water.org, UNFPA gibi etki alanı geniş ölçekli, uluslarası markalar ve STK’lar bulunmaktadır.

OpenIDEO nonprofit bir organizasyondur.

Innocentive

468

NASA, uzay teknolojisi alanındaki 7 soruna çözüm bulmak amacıyla konu başlıkları birbirinden farklı 7 farklı challenge meydana getirdi. Uzay Boşluğunda Yiyeceklerin Taze Saklanması, Veriye Dayalı Tahmini Güneş Olayları, Egzersizi Artırmak İçin Görsel-İşitsel Girdiler Mekanizması konulara çözüm sağlayan projelerin sahipleri ödüllendirildi. Bu challenge’lar kapsamında çözümlere hızlı ve yenilikçi çözümler sağlanırken maliyet tasarrufu meydana getirildi. Genişletilmiş bir ağ kapsamında düşünce çeşitliliği artırıldı.

Innocentive, 2001 yılında ABD’de kurulmuştur. Alpheus Bingham ve Aaron Schaht tarafından kurulan şirketin temel yaklaşımında ‘brainstorming’ kavramı bulunmaktadır. Şirketin kurucuları, toplulukla düşünme stratejisini iş modellerinde kullanma fikrinden yola çıkarak komünitelerin gücünden faydalanmayı bir metodoloji olarak benimsemişlerdir. InnoCentive, kuruluşların temel sorunlarını çözmelerini sağlayan açık inovasyon ve kitle kaynak sağlama şirketidir. Organizasyon; ticari kuruluşlar, kamu sektörü kurumları ve kâr amacı gütmeyen kuruluşlar arasında bağlantı kurmada etkin rol oynamaktadır. Sorunların en acil şekilde çözülmesinde ve yenilik yapılmasında uzmanlaşmıştır. Etki alanı geniş ve yaratıcı yenilikler ödüllendirilmektedir.

Innocentive çatısı altında 3 farklı challenge kategorisi bulunmaktadır.

Ideation Challenge: Çığır açan bir fikir üretmek için küresel bir beyin fırtınasıdır. Yeni bir ürün grubu için fikirler, teknik sorunlara yaratıcı çözümler, mevcut bir ürün için yeni bir ticari uygulama, hatta yeni müşteriler edinmek için bir viral pazarlama fikri içerebilir.

Theoretical Challenge: Henüz uygulamaya indirgenmemiş tasarım fikrinden oluşur. Teorik olarak belirlenmiş bir soruna çözüm sağlar. Ayrıntılı bir açıklaması, çözümün konsepti ve destekleyici nitelikleri bulunmalıdır. Uygulama aşamasına en yakın fikrin sahibi ödüllendirilir. 

RTP Challenge: Gerçek uygulamada (ticari olmayan bir ölçekte olsa da) bir fikir gösteren bir prototip üretmedir. Ayrıntılı bir açıklamaya ek olarak üreticilerden, çözümlerinin özel ihtiyaçlar, karar kriterleri veya üretim parametreleri içinde çalışacağını kanıtlayan fiziksel kanıtlar sunmaları istenir. Ödül değeri daha yüksektir.

Upwork

467

Upwork’ün faaliyetleri 2008 yılında, Silikon Vadisi’nde başlamıştır. Stephen Kasriel, Upwork’ün CEO’su aynı zamanda Dünya Ekonomik Forumu’nun Eğitim ve Çalışma Geleceği Konseyi’nin eş başkanıdır. Kuruluş; tasarım, sosyal medya, metin yazımı, SEO ve iletişimin diğer alanlarında çalışmakta olan pazarlama uzmanlarına freelance proje yapma imkânı tanımaktadır. Sistem 2 farklı giriş kanalından meydana gelmektedir: hiring ve frelancing

Hiring reklam veren kurum ve kuruluşların sisteme giriş yaptığı kanaldır. Reklam veren kurum ya da kuruluş sisteme giriş yaparak çözüme ihtiyaç duyduğu uzmanlığı seçmektedir. Uzmanlık kategorisinde brief’ini ve değerlendirme kriterlerini belirtir. Freelancing ise freelance olarak proje üreten pazarlama uzmanlarının sisteme giriş yaptığı kanaldır. Üreticiler bu kanaldan sisteme giriş yaparak uzmanlık alanlarını seçmekte ve ardından üretim yapmak istedikleri projeyi seçmektedirler.

Kuruluş; Upwork Basic, Upwork Pro ve Upwork Enterprise olarak 3 farklı segmentten meydana gelmektedir. Upwork basic; tüm freelance’lerin kayıtlı olduğu bir sistemdir. Upwork pro; freelance’lerin kayıtlı olduğu aynı zamanda bussiness advisor’ların da yer aldığı bir sistemdir. Upwork enterprise ise şirketlere dijital dönüşüm alanında hizmet verebilecek freelance danışmanların yer aldığı üst düzey bir sistemdir.

Cad Crowd

456

Cad Crowd, 2010 yılında Kanada’da kurulmuştur. Kuruluşuyla birlikte ortalama 100 şirket sisteme üye olarak hizmet almaya başlamıştır. Kurum; CAD tasarım, 3D Tasarım ve modelleme, BIM, patent alımı, ürün tasarımı alanlarında; müşterilerin projelerini pazara sunmaları için ihtiyaç duydukları ürün geliştirme ve tasarım hizmetleri ile bağlantı kurmasına yardımcı olan çevrimiçi bir platformdur. Cad Crowd, 10.000’e yakın freelance tasarımcıyla kurum ve kuruluşlara hizmet vermeye devam etmektedir. Sistem hiring ve freelancing olarak 2 farklı bölümden oluşmaktadır. Kurumlar hiring sisteme giriş yaparak çalışmalarını beğendiği freelancer’lara projeleri için iş imkanı tanımaktadır. Kimi zaman ise kurumlar özel projeler oluştururarak tasarımcılar arasından ödüllendirme sistemiyle eleme yapmaktadır. Cad Crowd’un müşteri portföyü arasında Tiffany & Co, Yale University School of Medicine ve Tupperware gibi global ölçekli firmalar bulunmaktadır. Kuruluşun kendi bünyesinde freelance çalışanlara hizmet verdiği bir tasarım, hukuk ve üretim ekibi bulunmaktadır. Şirketin ana merkezi Kanada’da Avrupa merkezi ise Londra’da bulunmaktadır.

Microworkers

466

Microworkers, dünyanın dört bir yanından işverenleri ve çalışanları bağlayan yenilikçi ve dinamik çevrimiçi bir platformdur. İşverenler sisteme entegre olarak basit görev tanımlamaları yapar ve bu görev tanımlamalarını workers olarak adlandırılan çalışanlardan tamamlamalarını ister. Çalışanlar diledikleri görevi üstlenip tamamlamakta özgürdür. Her görevin tamamlanmasına karşılık mali bir değeri bulunur. Görevi tamamlayan çalışanlar görevin tamamlanmasına biçilen para miktarıyla ödüllendirilir. Sistemde iki farklı kampanya grubu bulunmaktadır: işe alma grubu ve temel grup. Temel grup kampanyalarında işiniz için çalışacak kişileri seçemezsiniz. Sistemdeki aktif tüm çalışanlar işinizi kabul edebilir. İşe Alma kampanyalarında ise işverenler işlerini yapacak kişileri seçebilmektedirler.

Chaordix

458

2006 yılında Kanada’da kurulan şirket, Cambrian House üst kuruluşuna bağlı olarak varlığını sürdürmektedir. Şirket 2009'dan beri, LEGO Group, American Airlines, IBM ve Virgin gibi markalarla çalışmaktadır. Crowdsourcing teknolojisinin ilk kullanıcılarındandı. Chaordix, farklı yazılımlar ve metodlarla birlikte ortak çalışma toplulukları oluşturarak, kurumsal markaların müşterileri ve çalışanları ile bağlantı kurmasına çözümler getirerek yardımcı olmak hedefindedir. Sürecin ilerlemesi ile birlikte platformda yer alan toplulukla beraber, dünyanın önde gelen markalarına pazarlama içeriği ve kampanyalar oluşturma olanağı bulmuştur.

Quri

465

Mağazada görünürlüğü ve satın alma süresini arttırma üzerine çalışan bir platform, 2009 yılında ABD temelli olarak kurulmuştur. Trax Retail şirketinin alt kuruluşudur. Platform üzerinden Redbul, Heinz, Heineken, Johnson and Johnson gibi büyük ve güçlü firmalara çeşitli çalışmalar yapmıştır. Perakende satışında ürünün yer aldığı rafa odaklanır. Değerlerini en üst düzeye çıkarmak için sınırlı alan kaynaklarına nerede odaklanacağınız belirlenebilir. Quri, mağazalar için farklı bakış açıları sunar ve harekete geçebilecek verilerle ve tüketicinin gözüyle yapılan uygulamalarda satışlar artış göstermiştir. Değişen trendlere göre aynı zamanda ürünlere ulaşılabilirlik isteğinin de değiştiğini söylemek mümkündür. Quri, markaların yanı sıra çeşitli mağazaların raf düzeyinde uyumluluğu ölçerek ürünler için doğru rafı bulmayı hedeflemektedir. Quri, bir dizi raporlar sunmakta ve aynı zamanda bir toplu okumayı sağlamaktadır. Bu verileri satış verileriyle birleştiren müşteri, palet ekranlarının daha iyi bir uyumluluğa sahip olmasına yardımcı olmuş olur.

Designcrowd

464Kuruluş 2008 yılında Avustralya merkezli kurulmuştur. Fakat şu anda platform üzerinde 165 ülke temsil edilmektedir. DesingCrowd’un benimsediği misyon ‘insanlara yaratıcı olma fırsatı vermek ve işletmelere tasarım sağlamak’ olarak belirlenmiştir. Platform üzerinde yaklaşık her proje başına 25-100+ tasarımcı düşmektedir. Aynı zamanda platform üzerinden bu zamana kadar tamamlanmış 295.188 proje bulunmaktadır. Kurum bu zamana kadar; Absolut Vodka, Microsoft, HTC, UNICEF, Amnesty Internatilonal, Spotify ve Virgin ile iş ortaklığı gerçekleştirmiştir. DesignCrowd, dünyanın dört bir yanındaki serbest grafik tasarımcılarına ve tasarım stüdyolarına erişim sağlayarak logo, web sitesi, baskı ve grafik tasarım hizmetleri sunan bir çevrimiçi pazardır.

Sencebence

461

Kalabalıkların önde gelen markalara seslerini duyurabilme, aynı zamanda markaların da tüketici beklenti ve isteklerini daha iyi anlayabilmesi için ortak etkileşimde bulundukları ‘ortak akıl’ platformudur. Paydaş olan markalar için de Türkiye’deki ilk ve tek crowdsourcing platformudur. Sencebence.com ‘un ortaklarından birisi Akampüs’tür. Akampüs 2000 yılından beri gençlik odaklı olmak üzere iletişim çalışmaları yönetmektedir. Entegre iletişim hizmeti veren platform geçlerin yaratıcı gücünden yararlanma hedefinde. Aynı zamanda piyasaya çıkarılacak ürünler için de hedef kitlenin nabzı yoklanmış olunabiliyor. Marka ürünler daha pazara sürülmeden bile kitlenin fikirleri alınmış olunur. Topluluktan fikir üretme ve problem çözme konusunda faydalanılabilir. Sosyal medya siteleriyle bir arada çalışarak, gerçek iletişim süreci sürdürülebilir. Bu ortamda marka topluluğunun büyümesi ve devamlılığı sağlanmış olunup, marka sadakatinde artış gözlenebilir.

Microsoft, Boyner, N11, Gnctrkcll, İntel, Rotring, Kanyon, Özdilek, MasterCARD, Rowenta, İstanbul Modern, Extra Genç, Voila bu platformdan faydalanan markalar arasında yer almaktadır.

99Designs

463

Yolculukları, en iyi tasarımları oluşturmak için SitePoint forumunda birlikte çalışan bir grup tasarımcıyla başlamıştır. 2008 yılında bu dostça rekabet benzersiz bir tasarım pazarına dönüşmüştür ve 99 tasarım doğmuştur. Dünya genelindeki tasarımcı topluluğu bugüne kadar 200 milyon dolardan fazla kazanmıştır. ABD, Avusturalya, Almanya ve Brezilya’da ofisleri bulunmaktadır. Dünyanın dört bir yanındaki ofislere sahip olmanın fırsatı oldukça fazladır. Kurum bugüne kadar, 444.306 işletmenin tasarım ihtiyacına destek vermiştir.

Yolculukları, en iyi tasarımları oluşturmak için SitePoint forumunda birlikte çalışan bir grup tasarımcıyla başlamıştır. 2008 yılında bu dostça rekabet benzersiz bir tasarım pazarına dönüşmüştür ve 99 tasarım doğmuştur. Dünya genelindeki tasarımcı topluluğu bugüne kadar 200 milyon dolardan fazla kazanmıştır. ABD, Avusturalya, Almanya ve Brezilya’da ofisleri bulunmaktadır. Dünyanın dört bir yanındaki ofislere sahip olmanın fırsatı oldukça fazladır. Kurum bugüne kadar, 444.306 işletmenin tasarım ihtiyacına destek vermiştir.


Diğer Duyurular